تغذیه شب کارها

افرادی که شب کار هستند،مشکل های تغذیه ای دارند و از آن گله میکنند.یکی از این مشکلات چاقی میباشد و شب کارها از این ناراضی اند که کنترل وزن شان از دست شان در میرود.اگر نگاهی به افراد شب کار بیندازیم متوجه خواهیم شد که اغلب خسته هستند.سردرد هم یکی از عواملی است که به سراغ شب کارها می آید.

افراد بسیاری در مشاغل گوناگون فعالیت می کنند که به دلایلی شب کارند و به شکل چرخشی در ساعت هایی از شب فعالیت می کنند و احتمال اینکه در هفته چند روزی را شیفت باشند، زیاد است. پرستاران و پزشکان از شاخص های شب کاری در میان مشاغل مختلف هستند که غالباً از مشکلات تغذیه ای متعددی شکایت دارند؛ مشکلاتی که شایع ترینشان چاقی است و اینکه نمی توانند وزنشان را کنترل کنند. بسیاری از آن ها اغلب احساس خستگی می کنند و زود دچار سردرد می شوند. در این مطلب دکتر حسین ایمانی، متخصص تغذیه و عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی، درباره تغذیه در شب کارها نکاتی را آورده اند که رعایتشان می تواند احتمال بروز این قبیل مشکلات را کاهش دهد.

آقای دکتر! به نظر شما افرادی که به دلایل شغلی شب کار هستند، به مرور زمان با چه مشکلات تغذیه ای روبرو می شوند؟
قبل از هر چیز باید بگویم، از آنجا که شیفت کاری روزانه معمولاً از ساعت 7 صبح شروع و تا ساعت 6 عصر ادامه دارد، اگر فرد بعد از این محدوده زمانی فعالیت کند، یعنی اینکه شب کار است. این افراد بیش از کسانی که روزکار هستند، دچار مشکلاتی مانند اضافه وزن و چاقی، خستگی، سردرد، چربی خون بالا، مشکلات گوارشی و کبد چرب می شوند که با کمی توجه به برنامه غذایی، می توان از بروز آن ها پیشگیری کرد یا شدتشان را به حداقل رساند.

این افراد معمولاً مشکل خواب آلودگی دارند و بیش از دیگران احساس خستگی و سردرد می کنند. به نظر شما چطور می توان این مشکلات را برطرف کرد؟
متأسفانه در اغلب بیمارستان ها و کارخانه ها قبل از شروع شیفت کاری برای افراد به عنوان وعده شام حجم زیادی غذای پرچرب سرو می شود که با نان یا برنج فراوان میل می کنند در حالی که خوردن یک وعده سنگین زمینه ساز خواب آلودگی در فرد است و همین موضوع باعث می شود فرد راندمان کاری پایینی در ادامه شیفت داشته باشد، بنابراین افراد خودشان باید مراقب باشند وعده های غذایی ای که میل می کنند به خصوص حین کار، کم حجم و کم چرب باشد.

متأسفانه از هر 100 نفری که ما برای آزمایش می فرستیم، 80 نفر به درجاتی از کبد چرب مبتلا هستند و علت این موضوع، به ویژه در میان شب کاران، مصرف فراوان خوراکی های مملو از قندهای ساده مانند انواع سوهان، گز و آبمیوه های صنعتی است

نکته دیگر در مورد افرادی است که بیش از دیگران احساس خستگی می کنند. این افراد اغلب عادت به خوردن نوشیدنی های کافیین داری مانند قهوه و چای دارند. با اینکه مصرف این نوشیدنی ها در کوتاه مدت سطح هوشیاری را افزایش می دهد اما از آنجایی که در طولانی مدت بدن به مقدار زیاد کافئین دریافتی عادت می کند زمینه خستگی در فرد به وجود می آید. به علاوه، مصرف زیاد این قبیل نوشیدنی ها تپش قلب و پوکی استخوان را به همراه دارد بنابراین توصیه می کنم افراد شب کار در صورت تمایل مقدار کمی از این نوشیدنی ها را ابتدای شیفت همراه یک وعده کوچک غذایی شامل نان و منبع پروتئینی مانند پنیر میل کنند. اما در مورد سردردهای احتمالی باید بگویم از آنجایی که افراد شب کار در مقایسه با شاغلان روزکار، مایعات کمتری می نوشند این کمبود آب، موجب بروز خستگی مفرط و سردردهای مکرر می شود. به همین دلیل به این افراد توصیه می کنم حین کار مصرف آب، آبمیوه تازه یا میوه های آبدار تازه را از یاد نبرند.

همان طور که گفتید، در این افراد چاقی شیوع فراوانی دارد. علت چیست و برای پیشگیری از آن چه باید کرد؟
از آنجایی که در شب، بدن سوخت وساز خود را پایین می آورد و این افراد در مقایسه با افرادی که روزکار هستند فعالیت کمتری دارند و تنقلات بیشتری برای رهایی از خواب آلودگی مصرف می کنند، بیشتر دچار اضافه وزن و چاقی می شوند. از این رو، به آن ها توصیه می کنم مصرف میان وعده ها به خصوص 1 تا 2 عدد میوه را فراموش نکنند، میزان مصرف چربی را در برنامه غذایی شان پایین بیاورند و از خوردن انواع شیرینی در مقادیر زیاد اجتناب کنند. جالب است بدانید نتایج تحقیقات نشان داده در این افراد افزایش سطح کلسترول و تری گلیسرید با احتمال بیشتری دیده می شود و بروزشان نیز به دلیل عادت به مصرف انواع خوراکی ها با قندهای ساده و پرچرب است.

برای پیشگیری از بروز مشکلات گوارشی چه توصیه ای برای این افراد دارید؟
این افراد نباید به هر دلیلی مصرف کربوهیدرات های پیچیده و فیبردار را از برنامه غذایی خود حذف کنند زیرا اولاً مصرفشان باعث افزایش سطح سروتونین یا هورمون نشاط آور در بدن می شود و ثانیاً به دلیل فیبر فراوان موجب عملکرد بهتر سیستم گوارشی می شوند. البته در صورتی که مواد غذایی یادشده با مایعات فراوان همراه شوند احتمال مشکلات گوارشی که در رأس آن ها یبوست قرار دارد، به حداقل ممکن می رسد.

گفتید در این افراد کبد چرب هم بیشتر دیده می شود. داشتن چه عادت های غذایی ای زمینه ساز بروز این مشکل می شود؟
متأسفانه از هر 100 نفری که ما برای آزمایش می فرستیم، 80 نفر به درجاتی از کبد چرب مبتلا هستند و علت این موضوع، به ویژه در میان شب کاران، مصرف فراوان خوراکی های مملو از قندهای ساده مانند انواع سوهان، گز و آبمیوه های صنعتی است بنابراین به این افراد توصیه می کنم مصرف خوراکی های یادشده را به حداقل برسانند و میان وعده هایی متشکل از انواع مغزهای خام و میوه های خشک که امکان حمل راحت تری دارند را در برنامه غذایی شان بگنجانند.

حرف آخر؟
چاقی یکی از شایع ترین مشکلات شب کاران است که در صورت بی توجهی به آن، فرد همواره خواب آلود است و به دلیل فشار بیشتری که به قلبش وارد می شود، بیشتر احساس خستگی می کند و توان کاری پایین تری دارد بنابراین بهتر است در اسرع وقت زیر نظر یک متخصص تغذیه برای کاهش وزن خود اقدام کنند و کنار رژیم غذایی در هر فرصتی حداقل 30 دقیقه فعالیت بدنی داشته باشند تا از طریق تحرک بیشتر، سطح سوخت و ساز بدن افزایش پیدا کند.

یک نمونه وعده غذایی سالم برای شب کاران

از آنجایی که در شب، بدن سوخت وساز خود را پایین می آورد و این افراد در مقایسه با افرادی که روزکار هستند فعالیت کمتری دارند و تنقلات بیشتری برای رهایی از خواب آلودگی مصرف می کنند، بیشتر دچار اضافه وزن و چاقی می شوند

پیشنهاد می کنم افراد شب کار در وعده غذایی اصلی شان مقداری گوشت (به صورت کباب شده یا پخته)، البته از نوع کم چرب، داشته باشند. مصرف انواع گوشت سفید و به خصوص گوشت بوقلمون را به دلیل طبع گرمی که دارد توصیه می کنم. بهتر است سبزی ها نیز به صورت خام یا پخته در وعده غذایی این افراد به مصرف برسند. کمی ماست کم چرب نیز در این وعده غذایی می تواند هوشیاری فرد را افزایش دهد. البته از آنجایی که خوردن حجم زیاد ماست و دوغ سطح سروتونین را بیش از اندازه بالا می برد و می تواند خواب آلودگی در فرد ایجاد کند بهتر است مصرف ماست با سبزی های معطری مانند نعناع یا زنیان همراه شود. حتی اگر افراد می خواهند شیر مصرف کنند بهتر است آن را با یک قاشق عسل یا یک عدد خرما میل کنند تا از بروز خواب آلودگی پس از مصرف پیشگیری شود. همچنین نان و غلاتی که در این وعده غذایی به مصرف می رسد، بهتر است سبوس دار باشد و در صورتی که افراد نمی خواهند گوشت بخورند، می توانند تخم مرغ آب پز یا حبوبات را جایگزین کنند. لازم است تأکید کنم مصرف انواع کنسرو حبوبات و ماهی به هیچ وجه به این افراد توصیه نمی شود زیرا کنسروها نه تنها چربی زیادی دارند بلکه مملو از نمک هستند و مصرف مکررشان می تواند مشکلات دیگری را برایشان به وجود آورد.

منبع : تبیان

ارسال شده در 1 مهر 1395 توسط سلمان آرین با موضوع تغذیه , عمومی

پیشنهاد سردبیر

  • نزدیک به ۳ درصد از بزرگسالان دچار ضعف ایمنی هستند
  • کودک آزاری ناخواسته توسط پدر و مادر
  • غربالگری برای بیماری عروق محیطی
  • پیراشکی املت
  • توصیه های مهم به افرادی که موی خاکستری دارند
  • با این چند دلیل سرکه سیب را دوست بدارید
  • مشکلات قلبی در هنگام ورزش
  • همه چیز درباره مکمل های زیبایی
  • ترفندهای مناسب برای بازکردن اشتهای اطفال
  • آسیب های خطرناک و مهم سیگار
  • کدام چای برای امراض قندی مفیدتر است
  • معرفی ده بیماری که در اثر کمبود ویتامین D بوجود می آید
  • موقعیت های استرس زای مضر برای ما
  • 6 دلیل برای مصرف مرکبات تازه
  • نکات مهم در زمینه اضطراب داشتن در محل کار
  • محبوبترین ها

  • اهمیت داشتن سلامت روانی از دیدگاه پزشکان
  • مروری بر روش آزمایشی در روانشناسی
  • چرا در میهمانی ها دچار حواس پرتی می شویم
  • همکار حسود
  • ترکیب کلام
  • زندگی یک فرد خوش گذران
  • انواع خطرناک ترس را بشناسید
  • نکات مهم برای تغییر شغل
  • آیا راهی برای آموزش دادن به کودک اوتیسمی وجود دارد؟
  • افراد موفق و این باروها
  • با مشکل فقر عاطفی چگونه برخورد کنیم
  • در سنین مختلف چگونه با کودک صحبت کنیم
  • وسواس در سنین پایین و این روش های درمانی
  • اگر نگران رابطه های مجازی همسرتان هستید
  • توصیفی از درون نگری و هیجانات – قسمت 1
  • درباره ی دکتر سلام

    مجله پزشکی دکتر سلام (hiDoctor.ir) در تاریخ دوم اسفند ماه سال ۱۳۹۰ آغاز به کار کرد. در حال حاضر سایت دکتر سلام با بیش از ۱۰۰ پزشک و متخصص، مترجم، کارمند و کسانی که در رشته های مرتبط هستند در حال همکاری است.

    خبرنامه

    با عضویت در خبرنامه ی دکتر سلام از آخرین مطالب و مقالات پزشکی و سلامتی با خبر شوید

    کلیه حقوق محفوظ و متعلق به مجله پزشکی دکتر سلام است بازنشر مطالب فقط با ذکر لینک مستقیم مجاز است