دکتر بابایی
دکتر بابایی
متخصص پوست،مو، زیبایی، لیزر
ایران نوین
کلینیک ایران نوین
کاشت مو
بیوتی لیزر
بیوتی‌لیزر
دکتر کیان‌پیشه
دکتر شاهین شمس
دکتر شاهین شمس
متخصص جراحی فک و صورت
دکتر شاهین بهجو
دکتر شاهین بهجو
پیکر تراشی مدرن با روش لیپوماتیک ، بورد تخصصی پلاستیک
کلینیک دندانپزشکی رویال
کلینیک دندانپزشکی رویال
کلینیک سیب سرخ
دکتر داوود مقامی
هایفو:لیفت صورت بدون جراحی
کلینیک صدف
دکتر فرح آل قیس
متخصص کاشت و پیوند مو
دکتر عباسی
دکتر محسن عباسی
متخصص جراحی دهان، فک و صورت، ایمپلنتولوژیست
دکتر خیرخواه
دکتر خیرخواه
جراح و متخصص پوست و مو ، لیفت با نخ
دکتر نوروزعلی
دکتر علیرضا نوروزعلی
جراح - دندانپزشک
دیبا
کلینیک تخصصی دیبا
دکتر گوگانی
دکتر صابر سید گوگانی
متخصص ارتودنسی

این روزها تمامی خانواده ها از شوینده های صنعتی استفاده می کنند.استفاده از این شوینده ها به حدی است که هیچ کدام از خانواده ها نمی توانند روزی را بدون استفاده از این شوینده های صنعتی تصور کنند.این در حالی است که در زمان ها قدیم خانه های افراد همیشه تمیز بوده است و این در حالی بوده است که افراد تنها از شوینده های گیاهی و طبیعی استفاده می کرده اند.گل سر شور یکی از گیاهانی است که در زمان قدیم برای تمیزی و نظافت استفاده گسترده ای از آن میشده است.اما گذشت زمان باعث شده ما استفاده از آن را فراموش کنیم و در عوض اروپایی ها در مصنوعات بهداشتی خود از آن استفاده کنند.

کمی دقیق‌تر شویم. پرسیدن این سؤال خالی از لطف نیست که اگر زمانی شامپو و پودر لباس‌شویی تولید نمی‌شده مردم از چه شوینده‌هایی استفاده می‌کردند؟

بررسی میدانی خبرگزاری مهر نشان می‌دهد در خود شهر اردبیل نه تنها سابقه طولانی در استفاده از شوینده‌های گیاهی وجود دارد بلکه اهمیت این شوینده‌ها با وجود غفلت خود شهروندان در کشورهای آن ور آبی بیشتر کشف شده است.

توجه اردبیلی‌ها به پاکی و پاکیزگی فردی

اردبیل به شهر حمام‌های تاریخی معروف است. تقریباً در هر محله قدیمی این شهر یک حمام وجود دارد که برخی عمومی، برخی خصوصی و برخی محله‌ای است.

اغلب حمام‌های تاریخی اردبیل در زمان صفویه تا قاجار رونق گرفته و برخی به لحاظ معماری و تزئینات ممتاز در سطح کشور است.

در گذشته که در منازل حمام نبود، هر هفته روزی به عنوان روز حمام تعریف می‌شد و تمامی اعضای خانواده از کوچک تا بزرگ به حمام‌های عمومی می‌رفتند.

مراحل شست‌وشو و مواد شوینده استفاده شده به مانند امروز نبوده و گاهی حمام کردن نیمی از روز را به خود اختصاص می‌داد.

بانوی مسن اردبیلی با یادآوری آن ایام به خبرنگار مهر گفت: دختران با مادر و پسران با پدر وسایل و البسه خود را آماده کرده و صبح زود به حمام می‌رفتند.

پوراندخت سپاسی تصریح کرد: گاهی حمام کردن تا ظهر به طول می‌انجامید تا بعد از یک هفته با پاکیزگی کامل فرد از حمام خارج شود.

شامپوی زنان گل سرشوی بود

وی به یاد دارد که قبل از آمدن شامپو به بازار زنان برای شست‌وشو از گل سرشوی استفاده می‌کردند. به گفته سپاسی گل سرشوی در آب حل می‌شد و آب آن بر روی سر ریخته می‌شد که موها را نرم می‌کرد و حتی مانع از ریزش مو بود.

سپاسی افزود: گل سرشو می‌توانست چربی مو را از بین ببرد و در گذشته مشکلی به نام ریزش مو در هیچ بانویی دیده نمی‌شد؛ بطوریکه خیلی از زنان موهای بلند و پرپشت داشتند و حجم موها به حدی زیاد بود که برای راحتی و انجام کارهای روزانه موها را می‌بافتند.

امروز اما از گل سرشوی خبری نیست. این گل که از شهرستان خلخال به اردبیل آمده و در بازار به فروش می‌رسد فقط در بازار تاریخی اردبیل و عطاری‌ها مشاهده می‌شود.

گل سرشوی که در زبان آذری «گیل» گفته می‌شود از اعماق خاک خارج شده و ماندگاری تا ۱۰۰ سال دارد.

این تعبیری است که صادق فروشنده شوینده‌های قدیمی از این ماده شوینده دارد. وی گل سرشوی را یکی از محصولات پرفروش خود نه برای اردبیلی‌ها بلکه برای گردشگران و مسافران می‌داند.

وی که در بازار تاریخی اردبیل مغازه دارد، به خبرنگار مهر گفت: کیلوکیلو از گیل خریداری شده و در تهران به چهار برابر قیمت به فروش می‌رسانند؛ برخی از مشتریان حتی آن را صادر می‌کنند و در فرانسه از آن استقبال شده است.

سرنوشت تولیدات کمیاب که از خاک زرخیز این منطقه حاصل شده بعد از خروج از استان مشخص نیست. اما زمانی که به فروشگاه مواد شوینده شیمیایی سر می‌زنیم تا حدودی مشخص می‌شود که چرا خارجی‌ها به این مواد استقبال نشان می‌دهند.

یکی دیگر از فروشندگان مواد شوینده به خبرنگار مهر گفت: امروز اغلب مواد شوینده به سمت استفاده از مواد اولیه گیاهی رفته و حتی خود را با این مواد تبلیغ می‌کند.

«دومشگه» تمامی لکه‌های پوست را می‌گیرد

رضا محمدی تصریح کرد: به عنوان مثال دومشگه که در گذشته برای شست‌وشو استفاده می‌شد امروز با موادی دیگر مخلوط شده و به عنوان کرم پاک‌کننده صورت با قیمت گزاف به فروش می‌رسد.

دومشگه چنان که تعبیر آن رفت با ترکیب چربی حیوانی و پارافین در گذشته برای از بین بردن چربی زاید روی پوست استفاده می‌شد.

در اردبیل «ساری دومشگه» از شهرت ویژه برخوردار بود و به مراتب از مشابه سفیدرنگ امروزی که در شهرهای دیگر تولید شده و به اردبیل می‌آید، نرم‌تر بود.

در اردبیل نوع خاصی از کیسه استفاده می‌شد که نام آن «حاجی منه باخ» بود
به گفته آقاصادق کسانی که در اردبیل ساری دومشگه تولید می‌کردند، فوت شده‌اند و امروز دومشگه های اردبیل از شهرهای دیگر تأمین می‌شود و بیشتر شکل صنعتی به خود گرفته است.

دومشگه اغلب بر روی کیسه های مخصوصی مالیده شده بر روی صورت و پوست بدن کشیده می‌شد.

در حمام‌های قدیمی شهر اردبیل اشخاصی صرفاً مسئول کیسه کشیدن به مشتریان حمام بودند و با اصطلاح «دل له» یا همان دلاک ماساژ و کیسه کشیدن را بر عهده داشتند.

در اردبیل نوع خاصی از کیسه استفاده می‌شد که نام آن «حاجی منه باخ» بود. به تعبیر یکی از شهروندان اردبیلی این نام به دلیل پارچه مخصوصی است که در دوخت کیسه استفاده می‌شده است.

همچنین احد صمدی یکی از فروشندگان بازار تاریخی اردبیل گفت: این کیسه با پارچه خاص و نوع دوخت خاصی آماده می‌شد که می‌توانست در حین نرمیت زبر بوده و زمانی که روی پوست کشیده می‌شد چربی زاید آن را از بین می‌برد.

در گذشته که به دلیل نبود حمام در منازل یک روز از هفته به حمام کردن اختصاص می‌یافت، در همان روز کیسه کشیدن حتماً انجام می‌شد و بخش مهمی از نظافت فردی محسوب می‌شد.

صادق فروشنده مواد شوینده گیاهی در رابطه با این کیسه گفت: پارچه این کیسه از ژاپن می‌آمد و پارچه مخصوصی است که گل‌دار یا ساده بوده و سطح آن براق است.

اما در کنار تعبیری که از نام‌گذاری این کیسه می‌شود، شاید بتوان این نام‌گذاری یعنی «حاجی به من نگاه کن» را به خاصیت پاک‌کنندگی این کیسه نسبت داد.

برای استحمام از سنگ معدنی خاصی که از شهر قزوین به اردبیل می‌آمده و تقریباً در همه جای ایران شهرت دارد نیز استفاده می‌شد.

سنگ پای قزوین بیشتر برای ماساژ کف پا و سابیدن پوست مای زاید آن به کار می‌رفت..

منبع: فردا
5 1000
ارسال شده در 10 اسفند 1395 توسط با موضوع طب سنتی و گیاهان دارویی
پيلتن شاپ
کلینیک صدف
دندانپزشکی دکترسلام

درباره ی دکتر سلام

مجله پزشکی دکتر سلام (hiDoctor.ir) در تاریخ دوم اسفند ماه سال ۱۳۹۰ آغاز به کار کرد. در حال حاضر سایت دکتر سلام با بیش از ۱۰۰ پزشک و متخصص، مترجم، کارمند و کسانی که در رشته های مرتبط هستند در حال همکاری است.

خبرنامه

با عضویت در خبرنامه ی دکتر سلام از آخرین مطالب و مقالات پزشکی و سلامتی با خبر شوید
کلیه حقوق محفوظ و متعلق به مجله پزشکی دکتر سلام است بازنشر مطالب فقط با ذکر لینک مستقیم مجاز است همکاری با ما پذیرش آگهی
x