علائم سرطان گوش
سرطان گوش یک نوع نادر از سرطان است (سالانه حدود ۲۰۰ مورد در ایالات متحده) که میتواند در هر بخشی از گوش (خارجی، میانی یا داخلی) بروز کند. بسیاری از علائم این بیماری ممکن است شبیه عفونتهای معمول گوش باشد و به همین دلیل تشخیص سرطان گوش در مراحل اولیه دشوار است. با این وجود، آگاهی از نشانههای هشداردهنده و توجه به علائم غیرعادی گوش میتواند به تشخیص زودهنگام کمک کند. در ادامه مهمترین علائم سرطان گوش که نباید نادیده گرفته شوند را مرور میکنیم:
- زخم یا لکهای روی لاله گوش که بهبود پیدا نمیکند. این ضایعه ممکن است ظاهری خشک یا پوستهپوسته داشته باشد و با خارش یا خونریزی همراه شود.
- درد مزمن یا مداوم گوش که با درمانهای معمول برطرف نمیشود. گوشدردی که بیش از چند هفته ادامه یابد یا مکرراً عود کند باید جدی گرفته شود.
- ترشح مداوم یا خونریزی از مجرای گوش (بهویژه ترشح چرکی یا خونی). عفونتهای گوش معمولاً طی مدت کوتاهی بهبود مییابند، اما خروج مایع بدبو یا خونآلود به طور مزمن میتواند از علائم یک تومور باشد.
- افت یا کاهش شنوایی در یک گوش که به حالت عادی برنگردد. همچنین وزوز گوش مداوم (شنیدن صدای زنگ یا وزش باد در گوش) – بهخصوص اگر همراه کمشنوایی باشد – باید جدی گرفته شود.
- سرگیجه یا مشکلات تعادل بدون علت مشخص. احساس چرخش سر و عدم تعادل حین راه رفتن که دلیل روشنی (مثل عفونت گوش داخلی) ندارد ممکن است به درگیری بخشهای عمقیتر گوش (گوش داخلی) توسط تومور مربوط باشد.
- سردرد بیدلیل و مداوم همراه با دیگر علائم گوش. وجود تومور در بخشهای داخلی گوش میتواند موجب درد عمقی سر یا پشت گوش گردد که با مسکنهای معمول تسکین نمییابد.
- ضعف، بیحسی یا فلج شدن عضلات یک طرف صورت. این حالت زمانی رخ میدهد که تومور به عصب چهره (عصب صورت) آسیب رسانده و باعث افتادگی و ناتوانی حرکت در نیمی از صورت میشود.
- تورم یا توده در غدد لنفاوی گردن نزدیک گوش. این حالت میتواند نشاندهنده گسترش سرطان به غدد لنفاوی باشد و معمولاً به صورت برآمدگی سفت و بدون درد نمایان میشود.

توجه داشته باشید که وجود این علائم لزومی بر ابتلا به سرطان نیست؛ عفونتها یا مشکلات دیگر گوش نیز میتوانند چنین نشانههایی ایجاد کنند. برای مثال، گوشدرد ناشی از عفونت معمولاً ظرف یکیدو هفته و با درمان مناسب بهبود مییابد، در حالی که درد ناشی از تومور گوش ممکن است پایدار بماند یا پس از بهبود موقت، دوباره عود کند. همچنین ترشح گوش در عفونت حاد معمولاً موقتی است، ولی ترشح مزمن و طولانیمدت میتواند زنگ خطری برای تومور باشد. علائم سرطان گوش معمولاً فقط در گوش درگیر بروز میکنند و مشکلات همزمان در هر دو گوش بهندرت ناشی از سرطان است. بنابراین اگر هر یک از این علائم به شکل غیر معمول طولانی شد یا با درمانهای عادی برطرف نشد، لازم است برای ارزیابی دقیقتر به پزشک متخصص گوش و حلق و بینی مراجعه کنید.
جدول زیر خلاصهای از علائم احتمالی را بر اساس بخش درگیر گوش نشان میدهد:
|
محل درگیری سرطان |
علائم شاخص |
|
لاله گوش (گوش خارجی) |
زخم یا لکهٔ پوستهپوسته که بهبود نمییابد؛ خارش یا خونریزی ممکن است وجود داشته باشد. |
|
کانال گوش (گوش خارجی) |
درد مداوم گوش، کاهش شنوایی، ترشح چرکی یا خونآلود از گوش؛ گاهی وجود توده در مجرای گوش احساس میشود. |
|
گوش میانی |
ترشح مزمن چرکی (اغلب خونی)؛ افت شنوایی و گوشدرد پایدار؛ در مراحل پیشرفته ضعف یا فلج عصب صورت. |
|
گوش داخلی |
وزوز گوش مداوم، سرگیجه و اختلال تعادل؛ سردردهای عمقی به دلیل فشار تومور. |
|
غدد لنفاوی گردن |
تورم بدون درد یک یا چند غده لنفاوی نزدیک گوش (نشانهٔ گسترش سرطان). |
تشخیص سرطان گوش و ضرورت مراجعه به پزشک
پزشک برای تشخیص قطعی سرطان گوش، ابتدا علائم و سابقهٔ بیمار را بررسی کرده و معاینهٔ دقیق گوش انجام میدهد. اگر مشکلی مشکوک به نظر برسد، تنها راه اثبات وجود سرطان انجام نمونهبرداری (بیوپسی) از بافت درگیر و بررسی آن زیر میکروسکوپ است. در این روش، پزشک تکهٔ کوچکی از بافت مشکوک را برداشته و به بهترین آزمایشگاه تهران ارسال میکند تا از نظر وجود سلولهای سرطانی بررسی شود. علاوه بر بیوپسی، ممکن است برای مشخص شدن گستردگی تومور از روشهای تصویربرداری مانند سیتی اسکن یا امآرآی نیز استفاده گردد. همچنین گاهی برای ارزیابی میزان شنوایی، تستهای شنواییسنجی انجام میشود تا وضعیت شنوایی گوش مقابل سنجیده شود. تشخیص دقیق و زودهنگام بسیار اهمیت دارد و هرچه سریعتر مشخص شود که علائم به علت سرطان است یا خیر، روند درمان موثرتر خواهد بود.
عوامل موثر در بروز سرطان گوش
چند عامل میتوانند خطر بروز سرطان گوش را افزایش دهند:
- قرار گرفتن طولانیمدت لاله گوش در معرض نور شدید آفتاب. تابش اشعهٔ فرابنفش خورشید به پوست لاله گوش طی سالیان میتواند موجب ایجاد سرطان پوست در این ناحیه شود.
- سابقهٔ عفونتهای مزمن گوش میانی. افرادی که سالها از ترشح و عفونت گوش میانی رنج بردهاند، در صورت عدم درمان مناسب ممکن است دچار تغییرات سرطانی در بافتهای گوش میانی شوند.
- استفادهٔ مداوم و نادرست از گوش پاککن. فرو بردن مکرر گوشپاککن یا اجسام دیگر به داخل گوش میتواند زخم مزمن ایجاد کند که بهمرور قابلیت سرطانی شدن دارد.
- سابقهٔ پرتودرمانی به ناحیهٔ سر و گردن. افرادی که برای درمان سرطانهای دیگر تحت پرتودرمانی قرار گرفتهاند، اندکی بیشتر در معرض بروز تومورهای سرطانی در گوش هستند .
- ضعف سیستم ایمنی بدن. کسانی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند (مثلاً مبتلایان به ایدز یا دریافتکنندگان عضو پیوندی) احتمال بیشتری برای ابتلا به برخی سرطانها از جمله سرطان گوش دارند.

برای پیشگیری از سرطان گوش، محافظت از گوشها در برابر آفتاب (مثلاً با استفاده از کلاه و کرم ضدآفتاب روی لاله گوش)، درمان بهموقع عفونتهای گوش و پرهیز از دستکاری و آسیبرساندن به کانال گوش توصیه میشود.
از آنجایی که مطالب حوزهٔ پزشکی از حساسیت بالایی برخوردار هستند، همواره تلاش میکنیم مطالبی منتشر کنیم که درست و قابلاعتماد باشد. محتوای این مقاله برگرفته از مقالات معتبرترین سایتها و مجلات اینترنتی جهانی در حوزهٔ سلامت است و توسط پزشکان متخصص بررسی و اعتبارسنجی میشود؛ اما با وجود این، مطالب منتشرشده هرگز جایگزین نظرات و توصیههای تخصصی پزشکان نیست و مخاطبان هرگز نباید از این مطالب بهعنوان جایگزین توصیههای پزشکان استفاده کنند و در صورت بروز مشکل باید در اولین فرصت به اورژانس یا مراکز درمانی مراجعه کنند.